Phẩm cách quốc gia -
Cuốn sách hấp dẫn vì cách đặt vấn đề táo bạo. Tác giả của Phẩm cách quốc gia là giáo sư Fujiwara Masahiko, một nhà toán học có tiếng ở Nhật và đã từng giảng dạy toán học nhiều năm ở Anh, Mĩ. Trong cuốn sách mà ông tự nhận là “cuốn sách vô cùng hiếm hoi bàn về quốc gia có phẩm cách được viết ra bởi một tác giả không có phẩm cách”, xuất phát từ sự nghi ngờ sức sống của tinh thần lý tính, logic xuất phát từ phương Tây trong đời sống xã hội Nhật Bản, ông đã xem xét lại những mệnh đề vốn được coi mặc nhiên là hoàn toàn đúng đắn du nhập từ Âu Mĩ. Trên cơ sở đó ông cho rằng “Nếu chỉ có logic thì thế giới sẽ phá sản”. Đi xa hơn ông cũng đặt ra những câu hỏi lớn cho các những khái niệm như “Tự do”, “Bình đẳng”, “Dân chủ”…
Giáo sư Fujiwara Masahiko cũng cho rằng, để bổ sung khiếm khuyết của logic và làm cho nó hoàn hảo thì cần tới “cảm xúc” và “hình thức”. Hai thứ đó có mặt trong cảm xúc mĩ học của người Nhật và võ sĩ đạo, những thứ thuộc về thế giới tinh thần của người Nhật. Đấy có thể là sự cảm thụ sâu sắc và tinh tế của người Nhật trước thiên nhiên xuất phát từ cái nhìn vô thường hoặc cũng có thể là cảm xúc nhớ thương quê hương. Ông đánh giá cao võ sĩ đạo và tình yêu tổ quốc trong việc phục hồi “phẩm cách quốc gia” vốn bị mai một sau Chiến tranh thế giới thứ hai vì sự lẫn lộn giữa “chủ nghĩa dân tộc” và “lòng yêu nước” đi kèm với các cuộc chiến tranh đẫm máu. Cùng với văn hóa, truyền thống dân tộc, ông cho rằng muốn có quốc gia có phẩm cách thật sự thì phải có các thiên tài. Ông đã từng viết nhiều cuốn sách về tuổi trẻ và cuộc đời của các thiên tài toán học vì vậy, trong cuốn sách này ông đã rút ra ba điều kiện để có thiên tài.
Thứ nhất là phải có “sự tồn tại của cái đẹp”.
Thứ hai là phải có “tấm lòng ngưỡng vọng” (tự nhiên và sự bí ẩn)
Thứ ba là phải có “môi trường tinh thần”(coi trọng truyền thống và những gì “không có ích ngay”)
Theo ông, Nhật Bản là nơi đã từng có ba thứ đó nhưng hiện nay đang ngày càng mai một. Ông cho rằng muốn nước Nhật trở thành nước có phẩm cách thay vì chỉ biết đến như là nước có tiền và nói chẳng ai nghe thì phải tạo ra và duy trì ba điều kiện ấy.
Cuốn sách sau khi xuất bản đã tạo ra một làn sóng tranh luận sôi nổi và chỉ trong vòng hơn 6 tháng kể từ ngày phát hành, sách đã bán được 2, 65 triệu bản và được dịch ra nhiều thứ tiếng trên thế giới. Từ “phẩm cách” sau đó đã trở thành một từ khóa phổ biến trong xã hội, được nhắc đến liên tục trên các phương tiện truyền thông và năm 2006 được bình chọn là “từ thông dụng nhất” trong năm.
