lan hài vàng rừng kontum - HVKT

lan hài vàng rừng kontum- HVKT

lan hài vàng rừng kontum

Lan hài Hêlen lan hài lùn Lan hài vàng Hài thăng hen Tên khoa
học đầy đủ Paphiopedilum helenae Tên khoa học Paphiopedilum helenae Lan hài
helen Paphiopedilum helenae. Đây có thể là loài lan Hài có kích thước hoa nhỏ
nhất được tìm thấy ở Việt Nam và câu chuyện tình yêu của nhà thực vật học
Averyanov đã nói lên tất cả về loài hoa lan đặc hữu này:

Lan hài vàng - Paphiopedilum villosum

Cây lâu năm,
có 4 - 5 lá mọc chụm. Lá hình dải, cỡ 14 - 42 x 2,5 - 4 cm, màu lục ở mặt trên,
lục nhạt ở mặt dưới, với nhiều chấm màu nâu tía ở gốc. Cụm hoa có cuống dài 7 -
24 cm, mang 1 hoa, cánh hoa bóng, màu đỏ nâu với dải giữa màu đỏ thẫm và gốc
vàng - nâu.

Tên Việt Nam: Lan hài vàng
Tên Latin: Paphiopedilum villosum
Đồng danh: Paphiopedilum villosum (Lindl.) Stein, 1892. Cypripedium villosum
Lindl., 1854; Cordula villosa (Lindl.) Rolfe, 1912.
Họ: Phong lan Orchidaceae
Bộ: Phong lan Orchidales
Lớp (nhóm): Lan đất
Đặc điểm nhận dạng: Cây lâu năm, có 4 - 5 lá mọc chụm. Lá hình dải, cỡ 14 - 42
x 2,5 - 4 cm, màu lục ở mặt trên, lục nhạt ở mặt dưới, với nhiều chấm màu nâu
tía ở gốc. Cụm hoa có cuống dài 7 - 24 cm, mang 1 hoa. Lá bắc cỡ 3,7 - 6,5 x 3
- 3,8 cm, nhẵn. Hoa rộng 7,5 - 13,5 cm, có lông trắng ngắn ở mặt ngoài lá đài;
lá đài gần trục hoa màu trắng, ở gần giữa màu lục và ở chính giữa là màu đỏ
thẫm, hình trứng ngược, cỡ 4,5 - 7 x 3 - 4,6 cm; lá đài kia màu lục nhạt, hình
trứng ngược, cỡ 3,8 - 7,6 x 1,8 - 2,6 cm; cánh hoa bóng, màu đỏ nâu với dải
giữa màu đỏ thẫm và gốc vàng - nâu, thường hình thìa, cỡ 4,7 - 8,6 x 2,5 - 4,6
cm, có lông ria (mép) và lông màu tía ở gốc; môi màu đỏ với mạng gân màu đỏ
thẫm, cỡ 4 - 6,8 x 3 - 3,8 cm; nhị lép màu vàng, hình tim ngược, cỡ 1,6 x 1,4
cm, có lông cứng; bầu dài 3 - 6 cm, phủ lông dày đặc.
Sinh học và sinh thái: Mùa hoa tháng 4 - 6. Mọc dưới tán rừng nguyên sinh rậm
thường xanh nhiệt đới mưa mùa cây lá rộng hay hỗn giao với cây lá kim trên núi
đá granit, ở độ cao 1100 - 2000 m, bám thành bụi nhỏ rất rải rác trên thân và
cành cây gỗ, đôi khi cả trên các tảng đá ở sườn núi.
Phân bố:
Trong nước: Gia Lai (núi Chư Pah), Lâm Đồng (Lạc Dương: núi Bì Đúp), Khánh Hoà
(Hòn Giao).
Thế giới: Ấn Độ, Trung Quốc, Mianma, Thái Lan, Lào.
Giá trị: Loài cây làm cảnh quý vì hoa có màu sặc sỡ, đẹp, hiếm và sống bám.
Tình trạng: Loài vốn có khu phân bố hẹp, nơi cư trú lại bị chia cắt rải rác và
có số lượng cá thể ít ỏi lại bị thu hái đến kiệt quệ để bán trồng làm cảnh ở
trong nước và xuất khẩu lậu qua biên giới nên đang bị tuyệt chủng. Hiện nay các
cá thể còn sót lại rất rải rác ở trên các cành cây cao hay tầng đã bị che khuất
cũng có số phận rất mong manh do môi trường sống là rừng bị chặt và đốt và do
vẫn tiếp tục bị tận thu.
Phân hạng: EN B1+2b,c,e.
Biện pháp bảo vệ: Đã liệt kê vào Phụ lục 1 của công ước CITES và Danh mục Thực
vật rừng, Động vật rừng nguy cấp, quý hiếm (nhóm 1) của Nghị định số 32/2006/NĐ
- CP ngày 30/3/2006 của Chính phủ để nghiêm cấm khai thác, sử dụng vì mục đích
th­­­ư­ơng mại. Bảo vệ phần quần thể nhỏ nhoi còn sót lại ở Khu bảo tồn thiên
nhiên Bì Đúp. Cần nhân rộng việc gieo ươm để vừa tạo nguồn cây làm cảnh đồng
thời bảo vệ nguồn gen.
Tài liệu dẫn: Sách đỏ Việt Nam năm 2007 - phần thực vật – trang 470