Sách - Thực Hành Phân Loại Thực Vật (DN)

Tác giả : Nhiều tác giả Nhà xuất bản : Nhà Xuất Bản Giáo Dục Việt Nam Đơn vị phát hành : Nhà Xuất Bản Giáo Dục Việt Nam Ngày xuất bản: 2009 Số trang : 164 Loại bìa : Mềm ============================================ Nội dung : Sách "Thực hành Phân loại Thực vật" đã được xuất bản năm 1975 (do các tác giả Phan Nguyên Hồng, Hoàng Thị Sản, Lương Ngọc Toản biên soạn). Từ đó đến nay hệ thống Phân loại thực vật đã có một số thay đổi. Do đó, tài liệu này cần phải được biên soạn, chỉnh lí lại cho phù hợp với giáo trình lí thuyết đã thay đổi (xuất bản năm 1999) và phù hợp với chương trình môn học đang được áp dụng hiện nay trong các trường Đại học Sư phạm. Biện soạn lần này, chúng tôi lược bỏ một số nhóm (hoặc bộ, họ trong ngành Hạt kín) không có trong chương trình học, và không đi sâu vào những chi tiết ít gặp trong tự nhiên hoặc khó quan sát. Nội dung mỗi chương hay mỗi phần thực hành đều có giới thiệu một số tính chất chính của các ngành, lớp hoặc họ cây (đối với ngành Hạt kín) để giúp học sinh ôn tập và nhận biết tính chất chung của nhóm cây trước khi phân tích đại diện. Trong phần phân tích cụ thể, chúng tôi cố gắng chọn một số đại diện tương đối điển hình hoặc phổ biến, giới thiệu trình tự quan sát, phân tích. Tùy theo tính chất khó hay dễ nhận biết mà đặt những câu hỏi gợi ý, hoặc mô tả khi cần thiết để học sinh chú ý khi quan sát. Ngoài ra có phần quan sát bổ sung những đại diện gần gũi : mô tả sơ lược một số đặc điểm hình thái (thường có kèm theo hình vẽ) để giúp người học mở rộng nhận xét hoặc sử dụng thay thế khi không có mẫu vật chính. Với các cây Hạt kín, có loài phổ biến ở đồng bằng, có loài gặp ở trong rừng, miền núi, miền biển... nhằm phục vụ được các trường ở những địa phương khác nhau. Mỗi cây thường có ghi nơi mọc, mùa hoa quả để giúp cán bộ, học sinh có thể biết nơi và thời kì cần sưu tầm mẫu vật. Phần thực vật bậc thấp, theo quan điểm hệ thống sinh mới, lẽ ra chỉ bao gồm các ngành Tảo (không có Vi khuẩn, Tảo lam và Nấm). Nhưng như trong sách lí thuyết đã trình bày(*), vẫn xếp 3 ngành này thành những nhóm riêng (nhóm chưa có nhân chính thức và nhóm dị dưỡng hay nhóm Nấm). Tuy nhiên, ngành Vi khuẩn không được giới thiệu trong giáo trình lí thuyết cũng như thực hành, bởi lẽ học sinh sẽ được học kĩ hơn trong một giáo trình riêng về Vi sinh vật. Trước khi phân tích các đại diện trong ngành Hạt kín, có phần giới thiệu lại các khái niệm về hình thái (thông qua hình vẽ minh họa), trình tự phân tích một cây, cách làm mẫu khô và sử dụng mẫu khô khi phân tích. Để giúp học sinh làm quen với việc định loại thực vật, chuẩn bị cho việc thực tập thiên nhiên và tham gia công tác điều tra thực vật sau này, chúng tôi trình bày khóa phân loại đơn giản các chi của một số họ thực vật. Cuối mỗi ngành hoặc cuối mỗi bộ (với ngành Hạt kín) có câu hỏi và bài tập để củng cố lí thuyết và tìm hiểu các cây ở địa phương qua việc xây dựng tập mẫu khô. Chúng tôi hi vọng tài liệu này có thể giúp ích một phần nào cho các bạn học sinh trong quá trình thực hành cũng như tự nghiên cứu các đại diện thực vật quen biết.