ĐƠN BÌ HỮU CƠ

1.T rị chứng sốt do can hỏa uất: (sốt chiều nặng hơn) ra mồ hôi trộm, hoặc ra mồ hôi bất kỳ lúc nào, đau đầu, má đỏ mồm khô, kinh nguyệt không đều, viêm gan mạn tính. thường phối hợp với Chi tử, Sài hồ., dùng bài:

Đơn chi tiêu dao tán (Nội khoa trích yếu): Đơn bì 8 - 12g, Chi tử 8 - 12g, Sài hồ 12g, Đương qui 16g, Bạch thược 12g, Bạch truật 12g, Bạch linh 12g, chích thảo 4g, Bạc hà 4g (cho sau), Gừng 2 lát sắc uống.

2.T rị viêm ruột thừa cấp (trường ung): có tác dụng thanh nhiệt tiêu viêm phối hợp với Đại hoàng, Kim ngân hoa . dùng bài Đại hoàng Mẫu đơn thang (kim qu ỉ yếu lược) gia giảm:

Đại hoàng 6 - 12g, Mẫu đơn bì 8 - 12g, Đông qua nhân 12 - 20g, Kim ngân hoa 20 - 30g, Đào nhân 12g, Xích thược 12g, Liên kiều 12 - 16g, Sinh Ý dĩ nhân 20 - 40g, Sinh Cam thảo 6 - 8g, sắc uống.

3.T rị huyết áp cao và xơ cứng mạch: có triệu chứng can uất nhiệt như soi đáy mắt có dấu hiệu co thắt mạch, xuất huyết đáy mắt . dùng Đơn bì phối hợp Cúc hoa, Thạch quyết minh dùng bài:

Đơn bì Cúc hoa thang: Đơn bì 8 -12g, Cúc hoa dại 12g, Dây Kim ngân 20g, Kê huyết đằng 20g, Thạch quyết minh 20 - 40g, Bội lan 12g, sắc nước uống.

4.Tr ị chứng hư nhiệt (âm hư): gặp trong các trường hợp bệ nh nhiễm thời kỳ hồi phục hoặc b ệnh nhiễm sốt kéo dài có thể phối hợp với Thanh hao, Miết giáp, Đại hoàng chọn dùng các bài sau:

Thanh hao miết giáp thang (ôn bệ nh điều biện): Thanh hao 8 - 12g, Miết giáp 16 - 20g (đập vụn sắc trước), Tế sinh địa 12 - 16g, Tri mẫu 8 - 12g, Đơn bì 12 - 16g, sắc uống có tác dụng dưỡng âm thanh nhiệt.

Lục vị địa hoàng hoàn (Tiểu nhi dược chứng trực quyết): Thục địa 16 - 32g, Hoài sơn 10 - 16g, Sơn thù 10 - 16g, Đơn bì 8 - 12g, Bạch linh 8 - 12g, Trạch tả 8 - 12g, Trạch tả 8 - 12g, sắc uống có tác dụng tư bổ can thận.

5.T rị chứng sốt kèm xuất huyết: như chảy máu cam, thổ huyết dùng Đơn bì nung cháy tồn tính như bài Thạch khôi tán (Thập dư ợc thần thư) gồm:

Đại kế, Tiểu kế, Hà diệp, Trắc bá diệp, Mao căn, thuyên thảo căn, Đại hoàng, Sơn chi tử, Tông lữ bì, Đơn bì lượng bằng nhau, đều đem sao đen tồn tính , tán thành bột, mỗi lần uống 4 - 12g, với nước ngó sen hoặc mực tàu.

6.Tr ị viêm mũi dị ứng: dùng nước sắc dung dịch ĐƠN BÌ HỮU CƠ 10%, uống mỗi 50ml, 10 lần là một liệu trình có kết quả tốt.

7.ĐƠN BÌ HỮU CƠ có thể dùng: trong các bài thu ốT t rị ban xuất huyết do giảm tiể u cầu nguyên phát, chữ a l î có kết quả.

8.Những trường hợp té ngã chấn thương: có tụ huyết dưới da hoặc nội tạng gây đau, dùn thu ốc lý huyết thêm ĐƠN BÌ HỮU CƠ để lương huyết hóa ứ kết quả tốt.

9.Trong bệ nh p hụ khoa: có bệ nh lý ứ huyết, dùng Đơn bì kết hợp Quế chi làm tăng thêm tác dụng hoạt huyết khu ứ như bài Quế chi phục linh hoàn (Quế chi, Phục linh, Đơn bì, Đào nhân, Xích thược). Tr ị viêm phần phụ hoặc bài Ôn kinh thang (Quế chi, Đơn bì, Đương qui, Bạch thược, Xuyên khung, Đảng sâm, Bán hạ, Mạch môn, Ngô thù, A giao, Sinh khương, Cam thảo, Hồng táo). Tr ị kinh nguyệt không đều.

10.T rị đinh nhọt: dùng bài đơn bì tán gồm: Mẫu đơn bì 16g, Ý dĩ nhân 40g, Qua lâu nhân 12g, Đào nhân 12g, sắc uống.